Святкуецца ён 21 лютага. Гэты дзень быў абвешчаны на 30-й сесіі ЮНЭСКА ў 1999 годзе па прапанове Бангладэш і адзначаецца з 2000-га. Мэта – папярэдзіць знікненне асобных гаворак свету і захаваць моўную разнастайнасць.
У віцебскай СШ №44, дзе больш за тысячу дзяцей, апрача беларускай і рускай моў, выкладаецца англійская, а 28 хлопчыкаў і дзяўчынак з 4-га, 5-га і 8-га класаў вывучаюць кітайскую. З нагоды сённяшняга дня мы пацікавіліся тутэйшымі дасягненнямі ў тытульнай мове нацыі.
Свежы прыклад. На раённым этапе рэспубліканскай алімпіяды бягучага навучальнага года па беларускай мове адзінаццацікласніца Дар’я Барысенкава стала пераможцай, а Максім Градзюшка (10-ы клас) з Ірынай Ганчаровай (9-ы клас) – прызёрамі.
На школьнай кафедры беларускай мовы і літаратуры – восем настаўнікаў, усе выпускнікі ВДУ імя П. Машэрава, сталыя спецыялісты. Гэта дырэктар Сяргей Уладзіміравіч Піталенка, яго намеснікі – па вучэбнай рабоце Алена Віктараўна Новік, па выхаваўчай і ідэалагічнай рабоце Таццяна Іванаўна Карнакова, кіраўнік метадычнага аб’яднання настаўнікаў беларускай мовы, літаратуры і гісторыі Ала Савельеўна Окунева, кіраўнік тэатральнага калектыву Таццяна Аляксандраўна Вахляева, стваральніца экспа-зіцыі «Беларуская хатка» Вольга Георгіеўна Тылец, іх паплечніцы ў агульнай справе Людміла Валер’еўна Пайсава і Святлана Пятроўна Ільенка. У кожнага свой шлях да беларушчыны.
– Мовай змоладу зацікавіўся ў драматычным тэатры імя Якуба Коласа. Калі ж вучыўся ў Мінскім тэатральна-мастацкім інстытуце, маім настаўнікам быў знакаміты дыктар Беларускага радыё Ілья Курган. Пасля, адслужыўшы ў арміі, я вырашыў звязаць лёс з настаўніцкай працай і ўжо не сумняваўся, што буду выкладаць дзецям менавіта нашу тытульную мову, – успамінае Сяргей Піталенка, якога віцябляне добра ведаюць і як нязменнага канферансье шматлікіх гарадскіх мерапрыемстваў.
Толькі што ў школе прайшоў традыцыйны тыдзень творчасці настаўнікаў беларускай мовы і літаратуры. На свае адкрытыя ўрокі яны запрашалі ўсіх жадаючых, найперш, вядома ж, калег. Вопытам «беларусаў» ахвотна цікавіліся настаўнікі матэматыкі, гісторыі, біялогіі і іншых прадметаў.
– Калі выкладанне гісторыі і геаграфіі Беларусі ў школах будзе на беларускай мове, нашы настаўнікі гатовы да гэтага, – зазначыў дырэктар.
Хутка чакаецца ўжо 16-ы школьны «Фестываль ведаў». Працягласць яго зазвычай два-тры тыдні. Апрача ўрокаў, за-планаваны цікавыя пазакласныя мерапрыемствы, у якіх будуць удзельнічаць усе – ад перша-класнікаў да выпускнікоў. Ад-крыццё фестывалю пройдзе па-беларуску. Настаўнікаў, вучняў, іх бацькоў прывітаюць народнымі песнямі апранутыя ў нацыянальныя касцюмы артысты школьнай самадзейнасці. Запрашэнне на пачастунак беларускімі стравамі падчас аднаго з перапынкаў паміж урокамі – васільковыя паштоўкі з адметным кулінарным рэцэптам.
І як заўсёды, у насычанай фестывальнай праграме ёсць Дзень роднай мовы. Другога сакавіка адбудзецца літаратурная вечарына памяці народнага паэта Беларусі і нашага земляка Рыгора Барадуліна. У госці завітае віцебскі паэт Пятро Ламан, які, дарэчы, нядаўна выступаў тут з творчай справаздачай.
Беларускамоўныя пастаноўкі драматычнага гуртка – таксама добрая школьная традыцыя. Тры гады назад з літаратурна-музычнай кампазіцыяй па матывах купалаўскай «Паўлінкі» юныя артысты з СШ №44 занялі першае месца ў гарадскім агля-дзе «Школьны тэатр». Пазалетась старшакласнікі ставілі ўрывак з п’есы Андрэя Макаёнка «Зацюканы апостал». А зараз гурткоўцы з 5-га і 6-га класаў рэпеціруюць казку «Вожык Пых». У самадзейных канцэртах шмат беларускіх народных песень і танцаў. Гэтыя нумары таксама адзначаліся на розных вучнёўскіх аглядах. Дарэчы, некалькі былых драмгурткоўцаў сталі прафесійнымі артыстамі. Ганарацца ў школе і тым, што сярод выпускнікоў ёсць улюбёныя ў сваю справу настаўнікі беларускай мовы і літаратуры.
Фото Дмитрия Осипова.